این بخش چه میگوید؟
باب چهارم «مقررات مختلفه» است و فصل اول آن معافیتهای مالیاتی را میگوید. این بخش (مواد ۱۳۲ تا ۱۳۷) معافیتهای اصلی را میآورد:
- تولید و معدن و بخشهای خدماتی مثل بیمارستان و هتل: ۵ سال مالیات با نرخ صفر (در مناطق کمتر توسعهیافته ۱۰ سال) با شرطها و مشوقهای تکمیلی (ماده ۱۳۲)؛
- تعاونیهای روستایی، عشایری و کشاورزی و صندوقها و اتحادیهها (ماده ۱۳۳)؛
- آموزش غیرانتفاعی، مهدکودک روستایی، مؤسسات نگهداری معلولان و باشگاههای ورزشی (ماده ۱۳۴)؛
- پول بیمهٔ عمر (ماده ۱۳۶) و هزینهٔ درمان و حق بیمه بهعنوان کسر از درآمد (ماده ۱۳۷).
«نرخ صفر» یعنی مؤدی اظهارنامه و دفاتر میدهد و اداره مالیاتی درآمد را تعیین میکند، ولی مالیاتش صفر است؛ معافیت بیقیدوشرط نیست.
درآمد ابرازی ناشی از فعالیتهای تولیدی و معدنی اشخاص حقوقی غیردولتی در واحدهای تولیدی یا معدنی که از تاریخ اجرای این ماده از طرف وزارتخانههای ذیربط برای آنها پروانهٔ بهرهبرداری صادر یا قرارداد استخراج و فروش منعقد میشود و همچنین درآمدهای خدماتی بیمارستانها، هتلها و مراکز اقامتی گردشگری اشخاص یادشده که از تاریخ مذکور از طرف مراجع قانونی ذیربط برای آنها پروانهٔ بهرهبرداری یا مجوز صادر میشود از تاریخ شروع بهرهبرداری یا استخراج یا فعالیت به مدت پنج سال و در مناطق کمتر توسعهیافته به مدت ده سال با نرخ صفر مشمول مالیات میباشد.
الف- منظور از مالیات با نرخ صفر روشی است که مؤدیان مشمول آن مکلف به تسلیم اظهارنامه، دفاتر قانونی، اسناد و مدارک حسابداری حسب مورد برای درآمدهای خود به ترتیب مقرر در این قانون و در مواعد مشخصشده به سازمان امور مالیاتی کشور میباشند و سازمان مذکور نیز مکلف به بررسی اظهارنامه و تعیین درآمد مشمول مالیات مؤدیان بر اساس مستندات مدارک و اظهارنامهٔ مذکور است و پس از تعیین درآمد مشمول مالیات مؤدیان، مالیات آنها با نرخ صفر محاسبه میشود.
ب- مالیات با نرخ صفر برای واحدهای تولیدی و خدماتی و سایر مراکز موضوع این ماده که دارای بیش از پنجاه نفر نیروی کار شاغل باشند چنانچه در دورهٔ معافیت هر سال نسبت به سال قبل نیروی کار شاغل خود را حداقل پنجاه درصد (۵۰٪) افزایش دهند به ازای هر سال افزایش کارکنان یک سال اضافه میشود. تعداد نیروی کار شاغل و همچنین افزایش اشتغال نیروی کار در هر واحد با تأیید وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و ارائهٔ اسناد و مدارک مربوط به فهرست بیمهٔ تأمین اجتماعی کارکنان محقق میشود. در صورت کاهش نیروی کار از حداقل افزایش مذکور در سال بعد که از مشوق مالیاتی این بند استفاده کرده باشند مالیات متعلق در سال کاهش مطالبه و وصول میشود. افرادی که بازنشسته، بازخرید و مستعفی میشوند کاهش محسوب نمیگردد.
پ- دورهٔ برخورداری محاسبهٔ مالیات با نرخ صفر برای واحدهای اقتصادی مذکور موضوع این ماده واقع در شهرکهای صنعتی یا مناطق ویژهٔ اقتصادی به مدت دو سال و در صورت استقرار شهرکهای صنعتی یا مناطق ویژهٔ اقتصادی در مناطق کمتر توسعهیافته به مدت سه سال افزایش مییابد.
ت- شرط برخورداری از هرگونه معافیت مالیاتی برای اشخاص حقیقی و حقوقی فعال در مناطق آزاد و سایر مناطق کشور تسلیم اظهارنامهٔ مالیاتی در موقع مقرر قانونی است. اظهارنامهٔ مالیاتی اشخاص حقوقی شامل ترازنامه و حساب سود و زیان طبق نمونهای است که توسط سازمان امور مالیاتی تهیه میشود.
ت- به منظور تشویق و افزایش سرمایهگذاریهای اقتصادی در واحدهای موضوع این ماده علاوه بر دورهٔ حمایت از طریق مالیات با نرخ صفر حسب مورد سرمایهگذاری در مناطق کمتر توسعهیافته و سایر مناطق به شرح زیر مورد حمایت قرار میگیرد:
۱- در مناطق کمتر توسعهیافته: مالیات سالهای بعد از دورهٔ محاسبهٔ مالیات با نرخ صفر مذکور در صدر این ماده تا زمانی که جمع درآمد مشمول مالیات واحد به دو برابر سرمایهٔ ثبت و پرداختشده برسد با نرخ صفر محاسبه میشود و بعد از آن، مالیات متعلقه با نرخهای مقرر در ماده (۱۰۵) این قانون و تبصرههای آن محاسبه و دریافت میشود.
۲- در سایر مناطق: پنجاه درصد (۵۰٪) مالیات سالهای بعد از دورهٔ محاسبهٔ مالیات مذکور در صدر این ماده با نرخ صفر و پنجاه درصد (۵۰٪) باقیمانده با نرخهای مقرر در ماده (۱۰۵) قانون مالیاتهای مستقیم و تبصرههای آن محاسبه و دریافت میشود. این حکم تا زمانی که جمع درآمد مشمول مالیات واحد معادل سرمایهٔ ثبت و پرداختشده شود، ادامه مییابد و بعد از آن صددرصد (۱۰۰٪) مالیات متعلقه با نرخهای مقرر در ماده (۱۰۵) این قانون و تبصرههای آن محاسبه و دریافت میشود.
درآمد حمل و نقل اشخاص حقوقی غیردولتی از مشوق مالیاتی جزءهای (۱) و (۲) این بند برخوردار میباشند. اشخاص حقوقی غیردولتی موضوع این ماده که قبل از این اصلاحیه تأسیس شدهاند در صورت سرمایهگذاری مجدد از مشوق این ماده میتوانند استفاده کنند.
هرگونه سرمایهگذاری که با مجوز مراجع قانونی ذیربط به منظور تأسیس، توسعه، بازسازی و نوسازی واحدهای مذکور برای ایجاد داراییهای ثابت به استثنای زمین هزینه میشود مشمول حکم این بند است.
ج- استثنای زمین مذکور در انتهای بند (ت)، در مورد سرمایهگذاری اشخاص حقوقی غیردولتی در واحدهای حمل و نقل، بیمارستانها، هتلها و مراکز اقامتی گردشگری صرفاً به میزان تعیینشده در مجوزهای قانونی صادرشده از مراجع ذیصلاح جاری نمیباشد.
چ- در صورت کاهش میزان سرمایهٔ ثبت و پرداختشدهٔ اشخاص مذکور که از مشوق مالیاتی این ماده برای افزایش سرمایه استفاده کرده باشند مالیات متعلق و جریمههای آن مطالبه و وصول میشود.
ح- در صورتی که سرمایهگذاری انجامشدهٔ موضوع این ماده با مشارکت سرمایهگذاران خارجی با مجوز سازمان سرمایهگذاری و کمکهای اقتصادی و فنی ایران انجام شده باشد به ازای هر پنج درصد (۵٪) مشارکت سرمایهگذاری خارجی به میزان ده درصد (۱۰٪) به مشوق این ماده به نسبت سرمایهٔ ثبت و پرداختشده و حداکثر تا پنجاه درصد (۵۰٪) اضافه میشود.
خ- شرکتهای خارجی که با استفاده از ظرفیت واحدهای تولیدی داخلی در ایران نسبت به تولید محصولات با نشان معتبر اقدام کنند در صورتی که حداقل بیست درصد (۲۰٪) از محصولات تولیدی را صادر نمایند از تاریخ انعقاد قرارداد همکاری با واحد تولید ایرانی در دورهٔ محاسبهٔ مالیات با نرخ صفر واحد تولیدی مذکور مشمول حکم این ماده بوده و در صورت اتمام دورهٔ مذکور از پنجاه درصد (۵۰٪) تخفیف در نرخ مالیاتی نسبت به درآمد ابرازی حاصل از فروش محصولات تولیدی در مدت مذکور در این ماده برخوردار میباشند.
د- نرخ صفر مالیاتی و مشوقهای موضوع این ماده شامل درآمد واحدهای تولیدی و معدنی مستقر در شعاع یکصد و بیست کیلومتری مرکز استان تهران و پنجاه کیلومتری مرکز استان اصفهان و سی کیلومتری مراکز سایر استانها و شهرهای دارای بیش از سیصد هزار نفر جمعیت بر اساس آخرین سرشماری نفوس و مسکن نمیشود. واحدهای تولیدی فناوری اطلاعات با تأیید وزارتخانههای ذیربط و معاونت علمی و فناوری رئیسجمهور در هر حال از امتیاز این ماده برخوردار میباشند. همچنین مالیات واحدهای تولیدی و معدنی مستقر در کلیهٔ مناطق ویژهٔ اقتصادی و شهرکهای صنعتی به استثنای مناطق ویژهٔ اقتصادی و شهرکهای مستقر در شعاع یکصد و بیست کیلومتری مرکز استان تهران با نرخ صفر محاسبه میشود و از مشوقهای مالیاتی موضوع این ماده برخوردار میباشند. در خصوص مناطق ویژهٔ اقتصادی و شهرکهای صنعتی یا واحدهای تولیدی که در محدودهٔ دو یا چند استان یا شهر قرار میگیرند ملاک تعیین محدوده به موجب آییننامهای است که حداکثر سه ماه پس از تصویب این قانون با پیشنهاد مشترک وزارتخانههای صنعت، معدن و تجارت و امور اقتصادی و دارایی و سازمان مدیریت و برنامهریزی کشور و سازمان حفاظت محیط زیست تهیه و به تصویب هیأت وزیران میرسد.
ذ- فهرست مناطق کمتر توسعهیافته شامل استان، شهرستان، بخش و دهستان در سه ماههٔ اول در هر برنامهٔ پنجساله توسط سازمان مدیریت و برنامهریزی کشور با همکاری وزارت امور اقتصادی و دارایی با لحاظ شاخصهای نرخ بیکاری و سرمایهگذاری در تولید تهیه میشود و به تصویب هیأت وزیران میرسد و تا ابلاغ فهرست جدید فهرست برنامهٔ قبلی معتبر میباشد. تاریخ شروع فعالیت با تأیید مراجع قانونی ذیربط ملاک اعتبار برای احتساب مشوقهای مناطق کمتر توسعهیافته است.
ر- کلیهٔ تأسیسات ایرانگردی و جهانگردی که قبل از اجرای این ماده پروانهٔ بهرهبرداری از مراجع قانونی ذیربط اخذ کرده باشند تا مدت شش سال پس از تاریخ لازمالاجرا شدن این ماده از پرداخت پنجاه درصد (۵۰٪) مالیات بر درآمد ابرازی معاف میباشند. حکم این بند نسبت به درآمد حاصل از اعزام گردشگر به خارج از کشور مجری نیست.
ز- صددرصد (۱۰۰٪) درآمد ابرازی دفاتر گردشگری و زیارتی دارای مجوز از مراجع قانونی ذیربط که از محل جذب گردشگران خارجی یا اعزام زائر به عربستان، عراق و سوریه تحصیل شده باشد با نرخ صفر مالیاتی مشمول مالیات میباشد.
ژ- مالیات با نرخ صفر موضوع این قانون صرفاً شامل درآمد ابرازی به جز درآمدهای کتمانشده میباشد. این حکم در مورد کلیهٔ احکام مالیاتی با نرخ صفر منظور در این قانون و سایر قوانین مجری است.
س- معادل هزینههای تحقیقاتی و پژوهشی اشخاص حقوقی خصوصی و تعاونی در واحدهای تولیدی و صنعتی دارای پروانهٔ بهرهبرداری از وزارتخانههای ذیربط که در قالب قرارداد منعقدهٔ با دانشگاهها یا مراکز پژوهشی و آموزش عالی دارای مجوز قطعی از وزارتخانههای علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی که در چهارچوب نقشهٔ جامع علمی کشور انجام میشود مشروط بر اینکه گزارش پیشرفت سالانهٔ آن به تصویب شورای پژوهشی دانشگاهها و یا مراکز تحقیقاتی مربوطه برسد و ناخالص درآمد ابرازی حاصل از فعالیتهای تولیدی و معدنی آنها کمتر از پنج میلیارد (۵،۰۰۰،۰۰۰،۰۰۰) ریال نباشد حداکثر به میزان ده درصد (۱۰٪) مالیات ابرازی سال انجام هزینهٔ مذکور بخشوده میشود. معادل مبلغ منظورشده به حساب مالیات اشخاص مذکور به عنوان هزینهٔ قابل قبول مالیاتی پذیرفته نخواهد شد. دستورالعمل اجرائی این بند با پیشنهاد سازمان امور مالیاتی کشور به تصویب وزرای امور اقتصادی و دارایی، صنعت، معدن و تجارت، علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی میرسد.
تبصره ۱- کلیهٔ معافیتهای مالیاتی و محاسبه با نرخ صفر مالیاتی مازاد بر قوانین موجود مذکور در این ماده از ابتدای سال ۱۳۹۵ اجراء میشود.
تبصره ۲- آییننامهٔ اجرائی موضوع این ماده و بندهای آن حداکثر ظرف مدت شش ماه پس از ابلاغ قانون توسط وزارتخانههای امور اقتصادی و دارایی و صنعت، معدن و تجارت با همکاری سازمان امور مالیاتی کشور تهیه میشود و به تصویب هیأت وزیران میرسد.
به زبان ساده
ماده ۱۳۲ مهمترین مشوق مالیاتی قانون است. مفاد اصلی:
- چه کسی: اشخاص حقوقی غیردولتی که در واحد تولیدی یا معدنی (پروانهٔ بهرهبرداری یا قرارداد استخراج و فروش) یا در بیمارستان، هتل و مراکز اقامتی گردشگری فعالاند و مجوزشان از تاریخ اجرای این ماده صادر شده است؛
- چه مدت: پنج سال از شروع بهرهبرداری با نرخ صفر؛ در مناطق کمتر توسعهیافته ده سال؛
- بند الف (معنای نرخ صفر): مؤدی باید اظهارنامه، دفاتر و مدارک حسابداری را بهموقع بدهد و سازمان مالیاتی درآمد مشمول را تعیین میکند، اما مالیات با نرخ صفر حساب میشود؛
- بند ب (اشتغال): واحدی که بیش از ۵۰ نیروی شاغل دارد و در هر سال دورهٔ معافیت نیروی شاغلش را حداقل ۵۰٪ نسبت به سال قبل زیاد کند، بهازای هر سال افزایش یک سال به معافیتش اضافه میشود (با تأیید وزارت کار و فهرست بیمهٔ تأمین اجتماعی)؛ کاهش نیرو مالیات آن سال را برمیگرداند (بازنشستگی، بازخرید و استعفا کاهش حساب نمیشود)؛
- بند پ: واحدهای واقع در شهرک صنعتی یا منطقهٔ ویژهٔ اقتصادی دو سال (و اگر در منطقهٔ کمتر توسعهیافته باشد سه سال) بیشتر معافیت میگیرند؛
- بند ت (اول): شرط هر معافیتی تسلیم اظهارنامه در موعد قانونی است؛
- بند ت (دوم): پس از دورهٔ نرخ صفر، در مناطق کمتر توسعهیافته تا رسیدن جمع درآمد به دو برابر سرمایه نرخ صفر ادامه دارد؛ در سایر مناطق ۵۰٪ مالیات با نرخ صفر و ۵۰٪ با نرخ ماده ۱۰۵ تا رسیدن درآمد به معادل سرمایه محاسبه میشود. حملونقل اشخاص حقوقی غیردولتی هم مشمول است؛
- بندهای ج، چ: استثنای «زمین» برای حملونقل، بیمارستان، هتل و اقامتی به مقدار مجوز است؛ کاهش سرمایه ثبتشده مالیات و جریمه را برمیگرداند؛
- بند ح: مشارکت سرمایهگذار خارجی (به ازای هر ۵٪ مشارکت، ۱۰٪ بیشتر مشوق، حداکثر ۵۰٪)؛
- بند خ: شرکتهای خارجی که با ظرفیت کارخانهٔ ایرانی محصول با نشان معتبر تولید و حداقل ۲۰٪ صادر کنند؛
- بند د: معافیت برای واحدهای در شعاع ۱۲۰ کیلومتری تهران، ۵۰ کیلومتری اصفهان، ۳۰ کیلومتری مراکز استانها و شهرهای بیش از ۳۰۰ هزار نفر اعمال نمیشود؛ ولی واحدهای فناوری اطلاعات (با تأیید) و واحدهای مناطق ویژه و شهرکهای صنعتی (بهجز شعاع ۱۲۰ کیلومتری تهران) مشمولاند؛
- بند ذ: فهرست مناطق کمتر توسعهیافته را سازمان برنامه و بودجه هر برنامهٔ پنجساله تهیه میکند و هیأت وزیران تصویب میکند؛
- بندهای ر و ز: تأسیسات ایرانگردی و جهانگردی تا شش سال ۵۰٪ معافیت و دفاتر گردشگری و زیارتی برای درآمد حاصل از جذب گردشگر خارجی یا اعزام زائر به عربستان، عراق و سوریه نرخ صفر؛ اعزام گردشگر به خارج مشمول نیست؛
- بند ژ: نرخ صفر فقط برای درآمد ابرازی است، نه درآمد کتمانشده؛
- بند س: هزینهٔ پژوهش با دانشگاهها و مراکز پژوهشی، تا ۱۰٪ مالیات ابرازی سال، بخشوده میشود (شرط: ناخالص درآمد ابرازی کمتر از پنج میلیارد ریال نباشد و گزارش پیشرفت تصویب شود)؛
- تبصرهها: معافیتها و نرخ صفر اضافه بر قوانین قبلی از ابتدای ۱۳۹۵ اجرا میشود و آییننامه ظرف شش ماه تهیه میشود.
نکته
در متن منبع، هر دو بند دوم و سوم این ماده با حرف «ت» مشخص شدهاند (بعد از «پ» یک «ت» و دوباره «ت»). ما همان حرفگذاری را نگه داشتهایم؛ بند «ج» که به «بند (ت)» ارجاع میدهد، همان بند دوم (سرمایهگذاری) است. برای شرایط دقیق هر بند به متن رسمی قانون مراجعه کنید.
صددرصد (۱۰۰٪) درآمد صندوق حمایت از توسعه بخش کشاورزی، شرکتهای تعاونی روستایی، عشایری، کشاورزی، صیادان، کارگری، کارمندی، دانشجویان و دانشآموزان و اتحادیههای آنها از مالیات معاف است.
تبصره- دولت مکلف است معادل مالیات بر درآمد متعلق به آن قسمت از سود ابرازی سازمان مرکزی تعاون روستایی ایران را که با تصویب مجمع عمومی برای سرمایهگذاری در شرکتهای تعاونی روستایی اختصاص داده میشود، پس از وصول و واریز آن به حساب درآمد عمومی کشور از محل اعتبار ردیف خاصی که به همین منظور در قانون بودجهٔ کل کشور پیشبینی میشود در وجه سازمان مذکور مسترد نماید.
به زبان ساده
۱۰۰٪ درآمد این نهادها از مالیات معاف است: صندوق حمایت از توسعه بخش کشاورزی، تعاونیهای روستایی، عشایری، کشاورزی، صیادان، کارگری، کارمندی، دانشجویان و دانشآموزان و اتحادیههای آنها.
طبق تبصره، دولت باید مالیات آن بخش از سود ابرازی سازمان مرکزی تعاون روستایی را که با تصویب مجمع عمومی صرف سرمایهگذاری در تعاونیهای روستایی میشود، از محل اعتبار ردیف خاصی در بودجه به آن سازمان برگرداند.
درآمد حاصل از تعلیم و تربیت مدارس غیرانتفاعی اعم از ابتدایی، راهنمایی، متوسطه، فنی و حرفهای، آموزشگاههای فنی و حرفهای آزاد دارای مجوز از سازمان آموزش فنی و حرفهای کشور، دانشگاهها و مراکز آموزش عالی غیرانتفاعی و مهدهای کودک در مناطق کمتر توسعهیافته و روستاها و درآمد مؤسسات نگهداری معلولین ذهنی و حرکتی بابت نگهداری اشخاص مذکور که حسب مورد دارای پروانهٔ فعالیت از مراجع ذیربط هستند همچنین درآمد باشگاهها و مؤسسات ورزشی دارای مجوز از سازمان تربیت بدنی حاصل از فعالیتهای منحصراً ورزشی از پرداخت مالیات معاف است.
آییننامهٔ اجرایی این ماده به پیشنهاد وزارت امور اقتصادی و دارایی به تصویب هیأت وزیران خواهد رسید.
به زبان ساده
از مالیات معاف است:
- درآمد مدارس غیرانتفاعی (ابتدایی، راهنمایی، متوسطه، فنی و حرفهای)؛
- آموزشگاههای فنی و حرفهای آزاد دارای مجوز سازمان آموزش فنی و حرفهای؛
- دانشگاهها و مراکز آموزش عالی غیرانتفاعی؛
- مهدهای کودک در مناطق کمتر توسعهیافته و روستاها؛
- درآمد مؤسسات نگهداری معلولان ذهنی و حرکتی بابت نگهداری آنها (با پروانهٔ فعالیت)؛
- درآمد باشگاهها و مؤسسات ورزشی دارای مجوز سازمان تربیت بدنی از فعالیتهای منحصراً ورزشی.
حذف شد.
وجوه پرداختی بابت انواع بیمههای عمر و زندگی از طرف مؤسسات بیمه که به موجب قراردادهای منعقدهٔ بیمه عاید ذینفع میشود از پرداخت مالیات معاف است.
به زبان ساده
پولی که شرکت بیمه طبق قرارداد بیمهٔ عمر و زندگی به ذینفع میدهد مالیات ندارد.
هزینههای درمانی پرداختی هر مؤدی بابت معالجهٔ خود یا همسر و اولاد و پدر و مادر و برادر و خواهر تحت تکفل در یک سال مالیاتی به شرط این که اگر دریافتکننده مؤسسهٔ درمانی یا پزشک مقیم ایران باشد دریافت وجوه را گواهی نماید و چنانچه به تأیید وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی به علت فقدان امکانات لازم معالجه در خارج از ایران صورت گرفته است پرداخت هزینهٔ مزبور به گواهی مقامات رسمی دولت جمهوری اسلامی ایران در کشور محل معالجه یا وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی رسیده باشد همچنین حق بیمهٔ پرداختی هر شخص حقیقی به مؤسسات بیمهٔ ایرانی بابت انواع بیمههای عمر و زندگی و بیمههای درمانی از درآمد مشمول مالیات مؤدی کسر میگردد. در مورد معلولان و بیماران خاص و صعبالعلاج علاوه بر هزینههای مذکور هزینهٔ مراقبت و توانبخشی آنان نیز قابل کسر از درآمد مشمول مالیات معلول یا بیمار یا شخصی که تکفل او را عهدهدار است میباشد.
به زبان ساده
مؤدی میتواند هزینهٔ درمان خودش و همسر، فرزندان، پدر و مادر، برادر و خواهر تحت تکفل در یک سال مالیاتی را از درآمد مشمول مالیات کم کند، به این شرطها:
- اگر دریافتکننده مؤسسهٔ درمانی یا پزشک مقیم ایران است، باید دریافت وجه را گواهی کند؛
- اگر با تأیید وزارت بهداشت به علت فقدان امکانات درمان در خارج از ایران انجام شده، پرداخت باید به گواهی مقامات رسمی ایران در کشور محل درمان یا وزارت بهداشت رسیده باشد.
حق بیمهٔ پرداختی به مؤسسات بیمهٔ ایرانی بابت بیمهٔ عمر و زندگی و بیمهٔ درمانی هم از درآمد مشمول مالیات کسر میشود. برای معلولان و بیماران خاص و صعبالعلاج، هزینهٔ مراقبت و توانبخشی هم قابل کسر است (از درآمد خودشان یا کسی که تکفل آنها را دارد).