فصل 6 — ازکارافتادگی مواد 70 تا 75

ازکارافتادگی — درجه‌ها، مستمری کلی و جزئی و غرامت نقص عضو

مستمری ازکارافتادگی چقدر است و درجهٔ ازکارافتادگی چگونه تعیین می‌شود؟ مواد ۷۰ تا ۷۵: ازکارافتادگی کلی، جزئی و غرامت نقص عضو.

این بخش چه می‌گوید؟

اگر بیماری یا حادثه توان کار شما را کم کند، درصد کاهش توان کار مشخص می‌کند چه چیزی می‌گیرید:

درصد کاهش توان کاروضعیتچه پرداخت می‌شود
۶۶٪ و بیشترازکارافتادگی کلیمستمری ماهانه
۳۳٪ تا ۶۶٪ (حادثهٔ ناشی از کار)ازکارافتادگی جزئیبخشی از مستمری کلی
۱۰٪ تا ۳۳٪ (حادثهٔ ناشی از کار)نقص عضوغرامت یکجا

درصد را کمیسیون‌های پزشکی ماده ۹۱ تعیین می‌کنند، نه خود بیمه‌شده یا کارفرما.

بیمه‌شدگانی که طبق نظر پزشک معالج غیر قابل علاج تشخیص داده می‌شوند پس از انجام خدمات توان‌بخشی و اعلام نتیجه توان‌بخشی یا اشتغال چنانچه طبق نظر کمیسیونهای پزشکی مذکور در ماده ۹۱ این قانون توانایی خود را کلاً یا بعضاً از دست داده باشند به ترتیب زیر با آنها رفتار خواهد شد:

الف – هرگاه درجه کاهش قدرت کار بیمه شده شصت و شش درصد و بیشتر باشد از کارافتاده کلی شناخته می‌شود.

ب – چنانچه میزان کاهش قدرت کار بیمه شده بین سی و سه تا شصت و شش درصد و به علت حادثه ناشی از کار باشد از کار افتاده جزیی شناخته می‌شود.

ج – اگر درجه کاهش قدرت کار بیمه شده بین ده تا سی و سه درصد بوده و موجب آن حادثه ناشی از کار باشد استحقاق دریافت غرامت نقص مقطوع را خواهد داشت.

به زبان ساده

بیمه‌شده‌ای که پزشک معالجش او را «غیرقابل علاج» تشخیص دهد، پس از توان‌بخشی و اعلام نتیجه، بر اساس نظر کمیسیون‌های پزشکی ماده ۹۱ بررسی می‌شود:

  • کاهش توان کار ۶۶٪ و بیشتر ← ازکارافتادهٔ کلی؛
  • ۳۳٪ تا ۶۶٪ و ناشی از حادثهٔ کار ← ازکارافتادهٔ جزئی؛
  • ۱۰٪ تا ۳۳٪ و ناشی از حادثهٔ کار ← غرامت نقص عضو.

بیمه شده‌ای که در اثر حادثه ناشی از کار یا بیماری حرفه‌ای از کار افتاده کلی شناخته شود بدون در نظر گرفتن مدت پرداخت حق بیمه استحقاق دریافت مستمری ازکارافتادگی ناشی از کار را خواهد داشت..

به زبان ساده

اگر در اثر حادثهٔ ناشی از کار یا بیماری حرفه‌ای ازکارافتادهٔ کلی شوید، بدون توجه به مدت پرداخت حق بیمه مستمری ازکارافتادگی ناشی از کار دریافت می‌کنید.

میزان مستمری ماهانه ازکارافتادگی کلی ناشی از کار عبارت است از یک سی و پنجم مزد یا حقوق متوسط بیمه شده ضرب در سنوات پرداخت حق بیمه مشروط بر اینکه این مبلغ از پنجاه درصد مزد یا حقوق متوسط ماهانه او کمتر و از صد درصد آن بیشتر نباشد.

در مورد بیمه‌شدگانی که دارای همسر بوده یا فرزند یا پدر و مادر تحت تکفل داشته باشند و مستمری استحقاقی آنها از شصت درصد مزد یا حقوق متوسط آنها کمتر باشد علاوه بر آن معادل ده درصد مستمری استحقاقی به عنوان کمک مشروط بر آن که جمع مستمری و کمک از ۶۰٪ تجاوز نکند پرداخت خواهد شد.

تبصره ۱ — شوهر یا فرزند یا پدر یا مادر با شرایط زیر تحت تکفل بیمه شده محسوب می‌شوند:

۱ – سن شوهر از شصت سال متجاوز باشد و یا به تشخیص کمیسیونهای پزشکی موضوع ماده ۹۱ این قانون از کار افتاده کلی بوده و در هر دو حالت به حکم این قانون مستمری دریافت ننماید و معاش او توسط زن تأمین شود.

۲ – فرزندان بیمه شده که حائز شرایط مذکور در بند ۳ ماده ۵۸ این قانون باشند.

۳ – سن پدر از شصت و سن مادر از پنجاه و پنج سال بیشتر بوده یا اینکه به تشخیص کمیسیونهای پزشکی موضوع ماده ۹۱ این قانون ازکارافتاده باشند و معاش آنها توسط بیمه شده تأمین و در هر حال به موجب این قانون مستمری دریافت ندارند.

تبصره ۲ — مزد یا حقوق متوسط ماهانه بیمه شده موضوع این ماده عبارت است از جمع کل مزد یا حقوق او که به مأخذ آن حق بیمه دریافت گردیده ظرف هفت صد و بیست روز قبل از وقوع حادثه ناشی از کار یا شروع بیماری حرفه‌ای که منجر به ازکارافتادگی شده است تقسیم به روزهای کار ضرب در سی.

به زبان ساده

مستمری ماهانهٔ ازکارافتادگی کلی ناشی از کار = ۱/۳۵ متوسط مزد یا حقوق × سنوات پرداخت حق بیمه، به شرط آنکه کمتر از ۵۰٪ و بیشتر از ۱۰۰٪ متوسط مزد ماهانه نشود.

اگر بیمه‌شده همسر، فرزند یا پدر و مادر تحت تکفل داشته باشد و مستمریش کمتر از ۶۰٪ متوسط مزد باشد، ۱۰٪ مستمری هم کمک می‌گیرد، مشروط بر آنکه جمع مستمری و کمک از ۶۰٪ تجاوز نکند. تبصره ۱ شرایط تحت تکفل بودن شوهر، فرزند و پدر و مادر را می‌گوید (مشابه ماده ۵۸). تبصره ۲: متوسط مزد ماهانه = جمع مزد مشمول حق بیمه در ۷۲۰ روز قبل از حادثه یا شروع بیماری، تقسیم بر روزهای کار، ضرب در ۳۰.

نکته

در انتهای تبصره ۲ منبع عبارت «ضرب‌درسی» دارد که در اینجا «ضرب در سی» خوانده شده است.

به بیمه شده‌ای که در اثر حادثه ناشی از کار بین سی و سه تا شصت و شش درصد توانایی کار خود را دست داده باشد مستمری ازکارافتادگی جزیی ناشی از کار پرداخت خواهد شد.

میزان مستمری عبارت است از حاصل ضرب درصد ازکارافتادگی در مبلغ مستمری ازکارافتادگی کلی استحقاقی که طبق ماده ۷۰ این قانون تعیین می‌گردد.

به زبان ساده

اگر درصد ازکارافتادگی بین ۳۳٪ تا ۶۶٪ و ناشی از حادثهٔ کار باشد، مستمری ازکارافتادگی جزئی پرداخت می‌شود. مبلغ آن = درصد ازکارافتادگی × مستمری ازکارافتادگی کلی که برای همان بیمه‌شده محاسبه می‌شود.

بیمه شده‌ای که در اثر حادثه ناشی از کار بین ده تا سی و سه درصد توانایی کار خود را از دست داده باشد استحقاق دریافت غرامت نقص عضو را خواهد داشت میزان این غرامت عبارت است از سی و شش برابر مستمری استحقاقی مقرر در ماده ۷۲ این قانون ضرب در، درصد ازکارافتادگی.

به زبان ساده

اگر بین ۱۰٪ تا ۳۳٪ توان کار را در اثر حادثهٔ ناشی از کار از دست داده باشید، غرامت نقص عضو (یکجا) می‌گیرید: ۳۶ برابر مستمری ازکارافتادگی (ماده ۷۲) × درصد ازکارافتادگی.

بیمه شده‌ای که ظرف ده سال قبل از وقوع حادثه غیر ناشی از کار یا ابتلاء به بیماری حداقل حق بیمه یک سال کار را که متضمن حق بیمه نود روز کار ظرف یک سال قبل از وقوع حادثه یا بیماری منجر به ازکارافتادگی باشد پرداخت نموده باشد در صورت ازکارافتادگی کلی حق استفاده از مستمری ازکارافتادگی کلی غیر ناشی از کار ماهانه را خواهد داشت.

تبصره — محاسبه متوسط دستمزد و مستمری ازکارافتادگی موضوع ماده فوق به ترتیب مقرر در ماده ۷۰ این قانون و تبصره ۲ آن صورت خواهد گرفت.

به زبان ساده

برای ازکارافتادگی غیرناشی از کار (بیماری یا حادثهٔ غیرکاری) شرط آن است که ظرف ده سال قبل از حادثه یا بیماری، حداقل حق بیمهٔ یک سال کار پرداخته باشید که شامل حق بیمهٔ ۹۰ روز کار در سال قبل از آن باشد. در این صورت در ازکارافتادگی کلی مستمری ماهانهٔ غیرناشی از کار می‌گیرید. محاسبهٔ متوسط دستمزد و مستمری طبق روش مواد پیشین است.

نکته

تبصرهٔ این ماده در متن ۱۳۵۴ برای روش محاسبه به «ماده ۷۰ و تبصره ۲ آن» ارجاع داده است؛ روش محاسبهٔ متوسط دستمزد و مستمری در متن، در واقع در ماده ۷۲ و تبصره ۲ آن آمده است.

آیین‌نامه‌های مرتبط با این بخش

پرسش‌های پرتکرار این بخش